ترانه ي « مرغ سحر » ملك الشعراي بهار ـ۷۲ کلیک
bukharamagazine.com
به زودى، ترانه ى مرغ سَحر، به هشتاد سالگى خواهد رسيد و آن گاه نيز چون ديروز و امروز، سِحرِ مرغ سَحر ما را به همدلى و همآوازى وا خواهد داشت. ناله ى اين مرغ بهارى را بهار خراسانى در يك خزان سياسى شنيد. درباره ى زمان سرودن اين ترانه، به همين بسنده مى كنم كه بهار، سخنها به نثر و نظم درباره ى دوره ى مشروطه خواهى گفته و از سروده هاى آزاديخواهانه ى خود ياد كرده است. در آنها، هيچ اشاره يى به ترانه ى مرغ سحر كه بى درنگ پس از اجرايش در دلها نشست، ديده نمى شود. وانگهى، چنان كه خواهيم ديد، در سال 1306 كه اين ترانه اجرا شد، نام سراينده اش را پنهان داشتند. كسانى هم سرايش آن را به دوره ى زندان يا پس از زندان و تبعيد بهار منسوب داشته اند كه بكلى نادرست است و در آن هنگام، شاعر ـ اگر چه مغضوب دستگاه بود ـ هنوز نمايندگى مجلس را بر عهده داشت. نخستين خواننده ى ترانه ى مرغ سحر به احتمال قوى خانم ايران الدوله در باغ سهم الدوله بود . سپس تر اين ترانه را ملوك ضرابى خواند و به صورت صفحه روانه ى بازار ساخت، اما كسانى به نادرست آن را به قمرالملوك وزيرى منسوب مى كنند و محل اجراى نخست را گراند هتل مى نويسند.
